Trước thềm sự kiện nâng hạng quan trọng, thị trường chứng khoán Việt Nam đang đứng trước một ngã rẽ được kỳ vọng sẽ mở ra một chu kỳ tăng trưởng mới, nhưng cũng ẩn chứa không ít thách thức cần nhà đầu tư thận trọng đánh giá. VN-Index vừa trải qua tuần phục hồi thứ hai liên tiếp, nhưng nhịp tăng vẫn chưa thực sự lan tỏa rộng khắp, chủ yếu nhờ sự dẫn dắt của nhóm cổ phiếu trụ, đặc biệt là các doanh nghiệp trong hệ sinh thái Vingroup. Cổ phiếu như VHM bứt phá mạnh sau thông tin chia cổ tức thu hút dòng tiền khá tích cực, mang lại điểm tựa quan trọng cho thị trường trong bối cảnh nhiều nhóm ngành khác vẫn chịu áp lực điều chỉnh.
Nổi bật trong bối cảnh hiện tại là kỳ vọng vào kết quả đánh giá giữa kỳ của FTSE Russell, dự kiến công bố trong vài ngày tới, đang trở thành phép thử quan trọng cho đà tăng của thị trường. Nếu diễn biến thuận lợi, nhiều khả năng sẽ kích hoạt dòng vốn ngoại quay trở lại và đẩy VN-Index bứt phá khỏi vùng kháng cự quanh 1.700 điểm, hướng tới mục tiêu 1.750 điểm trong tháng 4 này. Ngược lại, nếu căng thẳng địa chính trị tiếp tục leo thang, đặc biệt khi giá dầu thế giới liên tục leo thang vượt mốc 100 USD mỗi thùng, áp lực lên chi phí năng lượng và lạm phát sẽ gia tăng, kéo theo việc thắt chặt chính sách tiền tệ tại Mỹ và áp lực tăng tỷ giá USD/VND. Kịch bản này sẽ khiến dòng tiền rút khỏi cổ phiếu và bất động sản, đẩy thị trường về vùng hỗ trợ quanh 1.520 điểm và duy trì xu hướng thận trọng trong trung hạn.
Sự căng thẳng địa chính trị ảnh hưởng trực tiếp đến lớp tài sản rủi ro đã làm rõ sự phân hóa giữa các nhóm ngành. Trong khi các lĩnh vực như ngân hàng, bất động sản khu công nghiệp và bán lẻ vẫn được định giá hợp lý và hút được dòng tiền chọn lọc, nhóm dầu khí đang phản ánh kỳ vọng tích cực về tăng trưởng giá và lợi nhuận. Ngược lại, các nhóm chịu tác động tiêu cực từ tăng giá dầu như phân bón, điện, cảng biển và dệt may đang chịu sức ép đáng kể về mặt chi phí và lợi nhuận. Bối cảnh này cho thấy dòng tiền đầu tư có xu hướng đi theo hướng thận trọng, tránh rủi ro và ưu tiên cơ hội trong các nhóm ngành có câu chuyện rõ ràng, ít chịu ảnh hưởng từ biến động vĩ mô.
Trong phần nhìn rộng hơn, kế hoạch lợi nhuận kỷ lục của các công ty chứng khoán hàng đầu như TCBS là dấu hiệu tích cực cho thấy ngành dịch vụ tài chính đang tận dụng tốt cơ hội tăng trưởng nhờ kỳ vọng được nâng hạng chính thức vào tháng 9. Điều này không chỉ củng cố niềm tin vào sự phát triển bền vững của thị trường mà còn hứa hẹn sẽ thu hút thêm dòng vốn từ các quỹ đầu tư thụ động trong và ngoài nước với quy mô lên tới hàng tỷ đô la Mỹ được phân bổ theo nhiều đợt nhằm giảm thiểu rủi ro xáo trộn.
Tuy nhiên, nhà đầu tư cần lưu ý rằng thanh khoản thị trường vẫn duy trì ở mức trung bình, chưa có sự cải thiện đột biến, cộng với việc khối ngoại bán ròng mạnh gần đây phản ánh tâm lý thận trọng và cần được giải tỏa bởi các bước ngoặt chính sách hoặc sự rõ ràng hơn về tiến trình nâng hạng. Trong khi đó, áp lực lãi suất huy động có thể tăng trở lại lên trên 7-8% do ảnh hưởng từ giá dầu và áp lực tỷ giá, làm giảm sức hấp dẫn của chứng khoán trong ngắn hạn và gia tăng sức hút của các kênh trú ẩn như vàng và trái phiếu.
Nhìn chung, thị trường chứng khoán Việt Nam đang vận động trong một trạng thái cân bằng mong manh giữa kỳ vọng nhận được cú hích từ nâng hạng và sự bất ổn do các yếu tố địa chính trị cũng như diễn biến giá dầu thế giới. Nhà đầu tư được khuyến nghị chọn lọc cổ phiếu cơ bản tốt, ưu tiên nhóm VN30 cùng nhóm ngành có lợi thế ít chịu chi phí năng lượng và biến động tỷ giá, duy trì tỷ trọng danh mục trong vùng an toàn khoảng 50-60%. Việc tích lũy từng bước, không nên vội vàng giải ngân ồ ạt là chiến lược cần thiết để sẵn sàng tận dụng các cơ hội khi thị trường xác nhận xu thế tăng bền vững. Đặc biệt, nên theo dõi sát sao các diễn biến liên quan đến kết quả đánh giá của FTSE, bởi đây có thể là điểm tựa quyết định cho sóng tăng mới hay sự điều chỉnh sâu hơn của thị trường trong giai đoạn tới.